Leert je belachelijk goed zakelijk bloggen

Wat is een alinea? En waarom tijd in je tekst ook visueel verloopt


Als je schrijft breng je de echte wereld terug tot 2D: tot letters op papier. Je lezer vertaalt die zwarte tekentjes in zijn hoofd weer naar 3D. Dankzij jarenlang oefenen kan hij dat in een noodtempo.

En tóch moet je hem helpen. Want de hoeveelheid informatie die letters en leestekens kunnen overbrengen is oneindig. Wil je een béétje succes hebben als schrijver, dan maak je je boodschap zo helder mogelijk. Ook visueel.

Hoe je je letters op papier zet is daarom belangrijk. Ik bedoel niet alleen dat je een goed leesbaar lettertype moet kiezen, dat groot genoeg is, en dat in genoeg contrast staat tot de achtergrond, met niet te brede leesregels – hoewel ze daar óók wel eens aandacht aan zouden mogen besteden op Prinsjesdag.

Nee, ik bedoel: let goed op waar je je harde returns zet. Ofwel: waar je een nieuwe alinea begint.

Online geven we alinea’s trouwens aan met witregels, voor de leesbaarheid. Want lezen van een scherm is vermoeiend, dus we komen de lezer extra ver tegemoet.

Wat is een alinea eigenlijk?

alinea's en titaan
Titiaan, De vrouw met de spiegel, Louvre (detail)

Een zin heeft één onderwerp – inhoudelijk, bedoel ik.

Titiaan was goed.

Een alinea is een groep zinnen.

Titiaan was goed. Vorsten in heel Europa betaalden een godsvermogen voor zijn schilderijen. Hij weigerde om zich te binden aan een opdrachtgever: hij schilderde alleen waar hij zin in had.

Elke alinea werkt één gedachte uit. Een volgende gedachte – een onderbouwing, een illustratie, een deelonderwerp of een nieuwe vraag – komt in een volgende alinea.

Titiaan was goed. Vorsten in heel Europa betaalden een godsvermogen voor zijn schilderijen. Hij weigerde om zich te binden aan een opdrachtgever: hij schilderde alleen waar hij zin in had.

Zijn vakgenoten droegen hem ook op handen. Uit heel Europa kwamen ze naar Venetië om zijn werk te zien. En zijn reusachtige werkplaats.

Als het om een zijpaadje in de gedachtengang gaat, noemen we het een nevengeschikte alinea. Daarna kom je weer terug op je gedachten-hoofdlijn.

Titiaan was goed. Vorsten in heel Europa betaalden een godsvermogen voor zijn schilderijen. Hij weigerde om zich te binden aan een opdrachtgever: hij schilderde alleen waar hij zin in had.

Zijn vakgenoten droegen hem ook op handen. Uit heel Europa kwamen ze naar Venetië om zijn werk te zien. En zijn reusachtige werkplaats.

Ze gingen trouwens ook naar andere steden, als ze een grand tour maakten. Maar hoe dan ook: als ze in Venetië waren, bezochten ze Titiaan.

Harde regels voor hoe je je alinea’s indeelt zijn er niet

Zinnen die over hetzelfde onderwerp gaan, zet je in dezelfde alinea. Min of meer. Maar als een alinea te lang wordt, vind je altijd wel een manier om hem in tweeën te hakken.

Iedereen kan iets roepen. Maar klimaatactivisten die in het vliegtuig stappen, marketingbedrijven die authentieke campagnes bedenken voor hun klanten en kamerleden die hun stemgedrag laten voorschrijven door hun fractie geloven we niet. Niet echt. Wil je mensen overtuigen, dan moet je doen wat je zegt. Dan moet je op windkracht de oceaan over, bijvoorbeeld.

Wil je kortere alinea’s?

Iedereen kan iets roepen. Maar klimaatactivisten die in het vliegtuig stappen, marketingbedrijven die authentieke campagnes bedenken voor hun klanten en kamerleden die hun stemgedrag laten voorschrijven door hun fractie geloven we niet. Niet echt.

Wil je mensen overtuigen, dan moet je doen wat je zegt. Dan moet je op windkracht de oceaan over, bijvoorbeeld.

Hoe je je tekst in alinea’s verdeelt is dus een kwestie van gevoel.

Je kunt witregels ook gebruiken om overgangen aan te geven

Bijvoorbeeld een overgang in tijd. Ik laat het even zien. Vergelijk deze twee voorbeelden:

Marijkes jurk plakt aan haar rug. Het is 35 graden. Ze heeft sandalen nodig. Bij Van Haren is het stil. De verkoopster lakt haar nagels.

In deze scène neemt iemand zich voor om schoenen te kopen. Maar tussen daad en uitvoering zit geen pauze. Daarom voelt het niet goed dat al die regels achter elkaar door lopen. Als lezer denk je: vreemd. Ze is het nog niet van plan, of ze doet het al.

Marijkes jurk plakt aan haar rug. Het is 35 graden. Ze heeft sandalen nodig.

Bij Van Haren is het stil. De verkoopster lakt haar nagels.

In het blauwe vak is het tijdsverloop nagebootst met een witregel. Er zit een minuscule leespauze tussen het voornemen om schoenen te kopen en de uitvoering. Ze krijgt even tijd om naar de winkel te lopen. Het ritme van de letters op het papier bootsen het ritme van de tijd na. Op Ieniemienie-niveau.

 

tips voor beter bloggen

Over Kitty Kilian

Kitty Kilian

Schreef voor NRC Handelsblad, gaf les aan vakopleidingen Journalistiek. De Blogacademie sinds 2011. Delicate as a hand grenade.

Cursussen:
Blogbasics
Blogpro
Karakter & Dialoog
Little Black Dress

18 comments

Leert je belachelijk goed zakelijk bloggen
Herstel wachtwoord
Geef je e-mail adres. Een nieuw wachtwoord wordt verzonden.