Leert je belachelijk goed zakelijk bloggen

Bloggen: waarom de dingen die je niet schrijft soms het belangrijkste zijn

is een blog een essay

‘Wij zijn niet van die mensen, hè?’
‘Nee’, zei mijn schoonzus.‘We hoeven niet hardop te zeggen dat we..’
‘Nee hoor’, zei mijn schoonzus.
‘Dat weten we tóch wel van elkaar.’
‘Precies.’
Die nacht overleed ze, het baasje van onze nieuwe kat. Vredig.

Alles was gezegd

De dingen die we niet zeggen zijn soms belangrijker dan de dingen die we wél zeggen.

‘Hou je nog een beetje van me?’
‘Eh.. had jij nog aardappelen gehaald?’

Hetzelfde geldt voor schrijven

Communicatie is een spel van wat we wel en niet zeggen, in woorden, in intonatie, in stiltes, gebaren en blikken; van wat we wel en niet schrijven, in woorden, in plaatjes, in typografie, hints, omkeringen, weglatingen.

De Britse schrijver-filosoof Alain de Botton schreef er net een boek over.

Over keuzes maken. Maar dan in kranten:

wat je niet in je blog schrijft
van Alain de Botton. Ik heb het niet gelezen.

Ik heb het niet gelezen. Dat hoef ik niet, want ik was journalist. Ik ken de materie al.

Net zoals álle boeken over hoe de journalistiek werkt – neem ook het geruchtmakende Flat Earth News van de Britse onderzoeksjournalist Nick Davies, uit 2008 – is het controversieel.

van onderzoeksjournalist Nick Davies. Heb ik ook niet gelezen.
van onderzoeksjournalist Nick Davies.

Vooral journalisten hebben er moeite mee. Die reflecteren liever niet, maar slaan terug.

(Dat mag ik zeggen, want ik deed het óók. Terugslaan in plaats van reflecteren, bij kritiek. Omdat ik me schuldig voelde. Soms. Omdat ik anders mijn werk niet meer kon doen, ook. Er zitten nogal wat problemen aan de onbalans in het machtsevenwicht tussen journalisten en degenen over wie ze schrijven. Of juist niet schrijven.)

En toch beweerde Davies niks nieuws. Dat 60% van de inhoud van de beste Britse kranten rechtstreeks is overgenomen van persbureau’s of persberichten. Dat slechts 12% van de stukken volledig originele content is.

In Nederland is het niet anders. Dat weet elke journalist. De selectie van het nieuws is vanouds het heetste, maar ook het minst expliciet gemaakte hangijzer in de journalistiek:

Wáár schrijven we over en hoe?

‘Zeg, die kwestie met X – doen we daar wat aan? Nieuwsbericht? Opiniestuk? Of sturen we er zelf iemand heen? Zetten we er een stagiair op of Jan? Moeten we het blijven volgen? Komt het op de 8 of op de voorpagina?”

Enne… práten we er überhaupt over, in de redactievergadering, of zwijgen we het dood?

Omdat het zoveel werk is, of geen sexy onderwerp, of omdat we liever een interview met George Clooney doen?

Alain de Botton is een grapjas

Hij doet al die discussies nog eens dunnetjes over. Maar dan als leek en filosoof. (Dat weet ik uit de recensies. Daar zijn die voor: om de boeken zelf niet te hoeven lezen.)

Hij schrijft over vragen als:

How come disaster stories are often so uplifting? What makes the love lives of celebrities so interesting? Why do we enjoy politicians being brought down? Why are upheavals in far off lands often so… boring?

Ofwel: ‘Hoe selecteren journalisten?’

Maar dan op basisniveau.

Het is net zoiets als vragen waarom er geen Goed-Nieuws-Kranten zijn.

En voilà, De Botton maakte er één, als promotiestunt:

Met Kim Kardashian in de zijbalk
Met Kim Kardashian in de zijbalk

Geestig. De journalistiek literair opgevat.

Een krant wordt meteen geestig als je het nieuws literair opvat
Een krant wordt meteen geestig als je het nieuws literair opvat

Dat is de kracht van een stijlbreuk. Iets dat we al kennen nét even anders presenteren. Mijn zoon schaterde het uit toen hij, een half jaar oud, voor het eerst iemand op zijn kop zag staan.

Voor blogs geldt natuurlijk dezelfde vraag

Wat schrijf je wel en wat schrijf je niet in je blog? Hoe eerlijk ben je – en hoeveel eerlijkheid kunnen je lezers verdragen?

Ergens online vond ik onlangs To Show and to Tell: The Craft of Literary Nonfiction.

Phillip Lopate. Wel gelezen. Verslonden, eigenlijk.
Phillip Lopate. Dit boek heb ik héél goed gelezen.

Een verbazingwekkend goed boek over essays schrijven van de beroemde Amerikaanse schrijver, dichter, docent en essayist Pillip Lopate.

(Nee, ik had óók nog nooit van hem gehoord.)

Hij springt van de hak op de tak, maar dat mag, zegt hij: dat is de kern van een essay:

In the best nonfiction, it seems to me, you’re always made aware that you are being engaged with a supple mind at work. The story line or plot in nonfiction consists of the twists and turns of a thought process working itself out.’

Heel anders dan bij fictie:

‘In the traditional stort story or novel, a fictive space is opened up that allows you, the reader, to disappear into the action, even to the point of forgetting you are reading.’

Echt goed te scheiden lijken fictie en nonfictie niet.

Ook in nonfictie, zegt Lopate, moeten we dramatiseren. Want het probleem bij essays is dat we niet weten wie er spreekt. Om dat duidelijk te maken..

..’the writer needs to build herself into a character.’

En dit is interessant:

.. I ‘am inclined to think that what stands in the way of most personal writing is not technique but psychology; what’s needed is the emotional preparedness and the generosity, if you will, to be honest and open to exposure.’

Voor personal writing lees: bloggen.

‘The fledgling personal writer may be torn between two contrasting extremes:

a. ‘I am so weird that I could never tell on the page what is really secretly going on in my mind.’
b. ‘I am so boring, nothing ever happens to me out of the ordinary, so who would want to read about me?’

Both extremes are rooted in shame, and both reflect a lack of worldliness. The first response (‘I am so weird’) exaggerates how isolated one is in those ‘wicked, wicked thoughts of mine’, to quote Nietzsche, instead of recognizing that everyone has strange, surreal, or immoral notions. The second response (‘My life is so boring and I’m so boring’) requires a reeducation so that one can be brought to acknowledge just those moments in the day, in our loves and friendships, in our family dynamics, in our historical epoch, in our interactions with the natural world, that remain genuinely perplexing, vexing, uncanny, luminous, unresolved.’

Kijk nou.

Blogs zijn gewoon essays. Short-sprint personal essays.

De schrijver is ‘honest and open to exposure’, hoewel hij zichzelf ook ‘into a character’ moet veranderen.

Lopate geeft zelfs aan hoe vér je mag gaan in het verzwijgen:

‘Some exaggeration for comic effect is of course permissible, as well as some suppression of one’s more conventional tendencies for the sake of argument.’

Een mooi vak

Essayist.

tips voor beter bloggen

boekblog over blogstijl

Over Kitty Kilian

Kitty Kilian

Schreef voor NRC Handelsblad, gaf les aan vakopleidingen Journalistiek. De Blogacademie sinds 2011. Delicate as a hand grenade. Blogt as we speak het boek Hoe schrijf je een blog? - de stijl.

Cursussen:
Blogbasics
Blogpro
Little Black Dress
Karakter & Dialoog

27 comments

  • Het boek van Lopate staat al een tijdje op mijn dit-wil-ik-nog-een-keer-lezen lijst. Geen idee hoe het daar opgekomen is, maar nu gat ik het echt gauw een keer lezen!

    Het citaat over de “two contrasting extremes” maakt me enorm nieuwsgierig. Dit klinkt naar een boek dat niet alleen maar herhaalt wat al gezegd is.

  • Als blogger met een praktijk ervaar ik ook, wat schrijf ik wel en wat niet.
    Als ik alles weggeef komen ze niet.

    Vraag is dus:
    – hoe schrijf ik dat ze nieuwsgierig worden?
    – houd wat mij bezighoud hen ook wel bezig?
    – is men opzoek naar bewust-wording of meer naar tijdverdrijf?
    – Wil IK eigenlijk wel schrijven wat andere bezighoud (lekker onder het maaiveld blijven is veel veiliger – URGH *het idee alleen al geeft me rillingen*)

    Als je voorop loopt heb je de meeste kans om klappen te krijgen
    Als je voorop loopt kan je een voorbeeld worden (phoe dan moet ik nog veel veranderen zeg)
    Als je voorop loopt kunnen mensen zien dat er MEER mogelijkheden zijn, dan ze steeds zagen (kunnen ze buiten hun box leren kijken)

    Geloof dat ik nog even met dit dilemma blijf rondlopen, of heb jij een simpele oplossing?

    • Maarten, het hangt allemaal af van jouw doel. Dat staat voorop. Wil je nieuwe klanten? of wil je allereerst lol hebben bij het schrijven? Kijk naar het verschil in comments tussen deze post en die over de twitterbio’s en je ziet de gevolgen van beide keuzes geïllustreerd.

      Is het nodig om voorop te lopen voor jouw bedrijf? Is dat waar je klanten mee trekt? of heb je een ideëel doel? Zo ja, wie wil je dan bereiken?

      Pas als je voor jezelf helder hebt wat je doel is, wat jij wil, wat je beoogde lezers willen, kun je een plan trekken.

      Je moet wel kiezen.

      Daarbij moet ik ook nog zeggen: je kunt veel lezers hebben en 0 klanten. Veel lezers en geen comments. Er zijn allerlei variaties die wel leuk zijn maar die niks opleveren.

      • Hallo Kitty,
        ik weet dat je me bewust wilt maken.

        1) doel is bloggen en bewustwording (bloggen want, content is nog steeds KING, Bewust-wording is ook m’n ding. Dan is bloggen de mooie combi)
        2) Ja ik wil nieuwe klanten, maar die haal ik voornamelijk binnen met de testimonia van verschillende mensen
        3) Zonder lol bij het schrijven komt er niets bij me naar boven, dus dat is een voorwaarde
        4) Om de één of andere reden vonden (toen ik het schreef) mensen dat bericht minder interessant (Speelt Carnaval daar mogelijk een rol (lol)?)

        nee het is niet nodig om voorop te lopen met de Praktijk. Aan de andere kant 75% van wat ik doe (werkmethoden) is vernieuwend. VB, Ik heb een water ionisator gekocht (blog 1) ik vertel over geïoniseerd water en welk effect dat heeft op de mens (blog 2 + plaatsing in de webshop). Dus het zijn niet alleen stukjes maar het heeft ook een breder doel (verkopen – al zal een ding van 1400 euro niet over de toonbank vliegen – aan de andere kant als het voor die prijs ook VOLLEDIG geïnstalleerd word afgeleverd! Dan kan ik er nog een vergelijking bij zetten van een Kangen en de Chanson, maar dan ga ik met modder gooien en dat wil ik niet. Dat zou ik wel kunnen doen als mensen mij persoonlijk dingen gaan vragen.
        bv waarom ik voor deze water ionisator gekozen heb.

        Met de water ionisator zal ik geen nieuwe klanten krijgen denk ik (en of ik dat met div. andere dingen die ik plaats krijg, weet ik niet (niet dus denk ik))

        Zeker heb ik een ideëel doel, ik wilde mensen laten zien dat ze ook andere keuzes kunnen maken (zonder te dwingen), wil ze laten zien dat ze door bewustwording gelukkiger kunnen worden, door hun eigenwaarde te vergrote, zelfstandiger kunnen worden (en nog steeds zichzelf blijven)

        Wie ik wil bereiken? Iedereen, en daar loop ik dus mis,
        ik zou moeten bloggen voor de groep mensen waarmee ik zou willen werken. en die keuze heb ik dus wel gemaakt (maar niet met m’n hart). Ik wil mensen met meer dan 30 kilo overgewicht op een eenvoudige manier helpen met afvallen. Maar veel leuker vind ik het om me te richten op mensen die bv weten dat ze iets fout doen maar daar niet de vinger op kunnen leggen. dan kan ik me totaal laten gaan en m’n pad volgen met de cliënt. Dan kan ik me volledig open stellen en m’n doel bereiken (maar ja, dat is natuurlijk erg ondoorzichtig (uitdaging is natuurlijk om deze groep in te kaderen, zodat die duidelijker word. De demografie van die groep is weer een volgende vage stap (en bij dat afvallen is die veel makkelijker – zo in de mist blijven doorlopen geeft GEEN richting, GEEN doel, maar ik WIL verder ((dit dilemma loop ik al een paar jaar mee rond)) – ik moet kiezen en er voor gaan
        Je zegt: “Pas als je voor jezelf helder hebt wat je doel is, wat jij wil, wat je beoogde lezers willen, kun je een plan trekken”.
        en toen hield de woorden stroom op …..
        En toen zei je ook nog: “Je moet wel kiezen”.

        • Eerst kiezen wat je wil.
          Dan dat ook doen.

          Je kunt niet alles kiezen.
          Kies 1 ding.
          Mensen met meer dan 30 kilo overgewicht helpen afvallen?
          Hele duidelijke doelgroep!

          Daar heb ik je nog nooit over gehoord.

          Nou, je weet wat je te doen staat.

          Goed plan!

          • Dank je wel Kitty voor je korte maar duidelijke feedback!!

            Betekend het dan ook dat ik alleen nog maar kan / mag bloggen over het HOE????
            Hoe ik dat doe?
            Hoe de methode werkt?

            (nou ja een tipje oplichten en nieuwsgierig maken) dus alle andere onderwerpen die er binnen lopen mag ik niet be bloggen? (ik krijg het al weer benauwd)

              • Huh??

                Begin jij nou ook al over werk en een hobby hebben? (#opencirkels)

                Het verschil tussen vroeger en nu is:
                – vroeger geen doel, kon over alles schrijven en kon me niet uitputten in onderwerpen
                – NU, ik MOET anders leren denken (OEI, ik mag groeien).
                Want ‘mensen met minimaal 30 kilo overgewicht op een makkelijke manier laten afvallen’ is een bijzonder mooie methode om mee te mogen werken.

                Nou komt jou onderwerp weer te voorschijn, wat zeg ik en wat laat ik weg.

                Ik moet (moet dat?) mensen nieuwsgierig maken maar ook overtuigen, nee eigenlijk moet ik het zo schrijven dat ze door een innerlijke drang meer er over willen lezen of nog beter dat ze in de praktijk komen om er meer over te horen …

                Bedoel …. wat schrijf ik?
                en wat laat ik weg?

                • Nee, met die open circles club wil ik helemaal niks te maken hebben. Het gaat er simpelweg om dat een website niet werkt, en een blog al helemaal niet, als er 100,000 dingen op staan.

                  En ja, die laatste vraag is te veelomvattend. je schrijft over die methode. Hoe hij werkt. Wat hij oplevert. Waarom mensen op andere manieren niet afvallen.. alle vragen die opkomen. Maar dat is verder jouw pakkie-an.

    • Nee, da’s te simpel. Lees Seth Godin. Die laat vaak dingen weg omdat hij wil dat de lezer het laatste stukje zelf uitvogelt. Elke schrijver laat dingen weg. Om heel veel verschillende redenen. Schrijven is selecteren. Wat zeg ik: leven is kiezen ;-)

      • Kitty ik houd van simpel.

        Als ik een recept schrijf selecteer ik de
        juiste ingredienten. Als je de juiste ingredienten hebt,
        laat je niets weg want het recept is dan kompleet.

        Een goed geschreven verhaal is kompleet. Weglaten is in dit verband een contradictie, een heel onlogische gedachten gang.

        Dank dat je me aan het denken zet.

        • Dit wordt natuurlijk een woordverwarring. Kijk, een verhaal is geen recept. Een recept is een gebruiksaanwijzing. Een essay – want daar ging dit stuk eigenlijk over – is een gedachtengang. Hoeveel van de gedachtengang deel je mee, hoeveel laat je weg?

          Voor schrijven is geen recept te geven.
          Maar ik ben het ermee eens, hoe meer je weglaat, hoe beter.

          In een detective laat je expres dingen weg om het raadsel te vergroten. Dat kun je in andere teksten ook doen, zoals Seth Godin soms doet. Hoeft niet.

  • Dank voor dit leerzaam blog (essay?).
    Het boek van Phillip Lopate ga ik zeker eens opzoeken. Lijkt me boeiende stof.
    Zelf blog ik lang niet over alles. Voornamelijk daar waar ik in de (persoonlijke) leefwereld van anderen terechtkom waarvan ik weet dat zij zeker niet alles op internet gooien/delen, laat ik veel achterwege.
    En wat ik over mijzelf blog doe ik in sommige gevallen ook nogal verhuld. Probeer het vaak in een literaire vorm te vertalen. Omdat ik denk (komt hier die schaamte om de hoek kijken?) dat het allemaal niet zo interessant of lezenswaardig is wanneer ik het rechttoe rechtaan op m’n blog zet.

Leert je belachelijk goed zakelijk bloggen
Herstel wachtwoord
Geef je e-mail adres. Een nieuw wachtwoord wordt verzonden.